Campagne in Weerribben-Wieden: Exoten moeten uit de sloten

REGIO - Met de campagne ‘exoten uit de sloten’ roepen meerdere overheids- en natuurorganisaties in Weerribben-Wieden iedereen op om mee te helpen met het bestrijden van invasieve, exotische waterplanten. In het gebied komen waterplanten voor die niet van nature thuishoren in Nederland. 

Deze invasieve exoten groeien hard en bedreigen de recreatievaart en de waternatuur. Het water groeit dicht, waardoor oorspronkelijke planten en dieren verdwijnen. Ook lopen de schroeven van boten vast en zijn vaarwegen moeilijker bevaarbaar, met economische schade tot gevolg. “De campagne is hard nodig”, zegt boswachter Ecologie Rosalie Martens van Natuurmonumenten. “Anders verliezen we alle unieke natuur uit ons Nationaal Park. Het normale onderhoud beheer van watergangen volstaat niet bij beheer van deze invasieve exoten. Door het maaien komen delen van de planten vrij, die met de waterstroming verspreid worden en op nieuwe vestigingsplaatsen uitgroeien tot nieuwe, volwaardige planten. Het reguliere beheer leidt dus tot versterking van het probleem.” 

De juiste manier is het uitharken van de gehele plant uit waterbodem en waterlaag. Daarbij worden drijfschermen gebruikt, zodat vrijgekomen plantendelen worden opgevangen en verantwoord afgevoerd. “Uit ervaringen elders weten we dat de bestrijding niet in één enkele ronde afgerond kan worden. Naar verwachting is vijf jaar lang, twee maal per jaar een uitharkronde nodig in combinatie met handmatige verwijdering.”

Niet alle exotische planten of dieren veroorzaken problemen in hun nieuwe omgeving. Het ongelijkbladig vederkruid en de waterwaaier zijn voorbeelden van invasieve, exotische waterplanten die dat wel doen. Ze komen sinds kort voor in Nationaal Park Weerribben-Wieden. Oorspronkelijk afkomstig uit Amerika, worden ze in Nederland vaak verkocht als populaire aquariumplanten.

Om deze planten effectief te bestrijden, is dus vijf jaar lang extra beheer nodig met speciaal materieel. Provincie Overijssel, Waterschap Drents Overijsselse Delta, gemeente Steenwijkerland, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer hebben daarom een beroep gedaan op de Europese LIFE-subsidie voor natuurherstel. Onlangs tekenden zij hiervoor de samenwerkingsovereenkomst. In de samenwerking aan de campagne sluit Nationaal Park Weerribben-Wieden ook aan.

Voor eigenaren of gebruikers van vaartuigen is het belangrijk om de schroeven schoon te houden. Waterplanten die verstrikt raken in de schroef en weer loskomen in een ander gebied, groeien daar verder. Ook worden de waterplanten vaak gebruikt als aquarium- of vijverplanten. Gooi (restanten van) de waterplanten niet in sloten, beken of meren.

Via een groen traineeship gaan twaalf trainees aan de slag met de organisatie van een evenement in september om inwoners en gebruikers te betrekken bij de bestrijding van deze exoten. “We maken ons echt zorgen over de toename en de snelle groei van deze waterplanten,” vervolgt Rosalie. “We kunnen alle hulp gebruiken. Ook, of misschien wel juist, door meer bekendheid te geven aan hoe je zelf kunt voorkomen dat deze planten zich verder verspreiden.”